حق مجموعی در برابر حق انحلالی

حق مجموعی در برابر حق انحلالی

حق مجموعی، حقی است که به یک عده از اشخاص با لحاظ حیثیت جمعی آنها اعطا شده، و فرداًفرد آن جمع بالانفراد از اعمال آن حق بی بهره هستند، به طوری که اعمال آن حق نیازمند توافق همۀ (رضای جملگی) اشخاص آن جمع است. با توجه به این تعریف، مفهوم حق انحلالی نیز روشن می شود. حق انحلالی، حقی است که اگر چه به عده ای از اشخاص تعلق گرفته است، ولی حق مزبور به نحو تسهیم بین ایشان تخصیص یافته، به طوری که هر شخص از این عده می تواند حصه و سهم خویش از آن حق را، بدون توجه به موضع شخص یا اشخاص دیگر داخل در آن جمع، اعمال کند. 

ادامه نوشته

تکلیف به انتشار عمومی اطلاعات در مؤوسسات اعتباری

تکلیف به انتشار عمومی اطلاعات توسط مؤوسسات اعتباری

به منظور ارتقای شفافیت در مؤوسسات اعتباری و یا رصد و اعمال نظارت بر آنها، تکالیف متعدد گزارشگری (مالی و غیرمالی) برعهدۀ مؤوسسات اعتباری نهاده شده است. پاره ای از این تکالیف ناظر به افشاء و انتشار اطلاعات به عموم (مردم) است، و پاره ای دیگر از این تکالیف به گزارش دهی به مراجع ناظر درزمینه های مختلف ارتباط می یابد. تکلیف گزارشگری از نوع نخست را «انتشار عمومی اطلاعات» می نامند. یکی از مجاری انتشار عمومی اطلاعات در مؤوسسات اعتباری، صورت های مالی این مؤوسسات است، بی آنکه انتشار عمومی اطلاعات به این مجرا محدود باشد. در ایران، «ضوابط ناظر بر حداقل استانداردهای شفافیت و انتشار عمومی اطلاعات توسط مؤوسسات اعتباری» مصوّب 1393 شورای پول و اعتبار، کوشیده است ضمن دسته بندی اطلاعات، اطلاعاتی را که مؤوسسات اعتباری مکلف اند به عموم (مردم) افشاء نمایند، در خود جای دهد. بخش هفتم این سند، تحت عنوان «نحوۀ انتشار عمومی اطلاعات»، مجاری انتشار این اطلاعات را مشخص می سازد.

شرط خیار فسخ به قید مباشرت و اختصاص

شرط خیار فسخ به قید مباشرت و اختصاص

خیار فسخ، به عنوان یک حق مالی، علی الاصول به میراث می رسد (مادۀ 445 قانون مدنی ایران)، مگر در موارد استثنائی ای که به ارث قابل انتقال نیست (مواد 446 و 447 قانون مدنی ایران). در هر مورد که شرط خیار فسخ برای شخص ثالث (غیر متعاملین) قرار داده شده باشد، بنا به حکم قانون، اعمال این حق به قید مباشرت و اختصاص ذوالخیار (ثالث) منظور و مفروض انگاشته شده است، و لذا با فوت او به وراث او نمی رسد (مادۀ 447 قانون مدنی ایران). استثنای دیگر بر اصل انتقال حق فسخ ناشی از شرط خیار به طریق ارث، جایی است که شرط خیار فسخ برای أحد متعاملین یا هر دو ایشان مقرر شده باشد، منتها این حق «به قید مباشرت و اختصاص» برای ذوالخیار منظور شده باشد (مادۀ 446 قانون مدنی ایران). 

ادامه نوشته

تبلیغ تجاری با دانه پاشیدن

تبلیغ تجاری با دانه پاشیدن (جلب مشتری با دانه پاشیدن)

Bait Advertising

تبلیغ تجاری برای دانه پاشی، نوعی تبلیغ محصول به قیمت مناسب است در حالی که فروشنده منطقاً نمی تواند باور داشته باشد که قادر است یا قادر خواهد بود تقاضای مورد انتظار برای آن محصول به آن قیمت را، به مقادیر معقول و به مدت معقول، تأمین و برآورده کند. در حقوق حمایت از مصرف کنندۀ اتحادیۀ اروپا، این نوع رفتار تبلیغی در عداد رفتارهایی برشمرده شده است که در همه حال «رفتاری غیرمنصفانه در معاملات» است. در حقوق اتحادیۀ اروپا، حسب «مقررات حمایت از مصرف کننده در برابر رفتارهای معاملاتی غیرمنصفانه» مورّخ سال 2008 میلادی، این شکل از تبلیغ تجاری به عنوان یک عمل ممنوعه در معاملات، جرم انگاری شده است.

اصول اکواتور

اصول اکواتور

Equator Principles

اصول اکواتور مجموعه رهنمودهای اختیاری و داوطلبانه ای است که به تصویب و پذیرش مؤوسسات مالی (از جمله مؤوسسات مالی چندجانبه ای همچون بانک جهانی، بانک توسعۀ آسیا و امثال آنها) رسیده است تا با اجرای آنها اطمینان حاصل شود که به هنگام تأمین مالی پروژه های زیرساختی بزرگ، تأثیرات زیست محیطی و اجتماعی آن پروژه ها در نظر گرفته می شود.

فعل عمدی بیمه گذار

فعل عمدی بیمه گذار

Intentional Act of the Assured

آیا فعل عمد بیمه گذار قابل بیمه شدن است؟ فعل زیانبار عمدی بیمه گذار قابل بیمه کردن نیست. در تمام نظام های حقوقی معتبر عالم، بیمه کردن فعل زیانبار عمدی بیمه گذار مغایر نظم عمومی شناخته شده است. اگر نیک بنگریم، در بیمۀ اجباری مسؤولیت ناشی از وسایل نقلیۀ موتوری، لازمۀ اجرای تمام و کمال این قاعده سلب حمایت از شخص ثالث زیاندیده به سبب وضعیتی خواهد بود که او در آن نقشی نداشته است. لذا، استثنائاً در بیمۀ مسؤولیت ناشی از وسایل نقلیۀ موتوری زمینی پذیرفته شده است که به منظور جمع قاعدۀ بیمه ناپذیری فعل زیانبار عمدی بیمه گذار از یک سوی، و از سوی دیگر حفظ حمایت از شخص ثالث که فلسفۀ این نوع بیمه نیز است، در صورت عمد بیمه گذار در ایراد خسارت، تأمین بیمه ای به نفع ثالث باقی است؛ منتها، بیمه گر پس از جبران خسارت از ثالث زیاندیده من باب قائم مقامی حق رجوع به بیمه گذار (عامل عمدی ورود زیان) برای بازیافت خسارت خواهد داشت. 

ادامه نوشته

قانون اعداد بزرگ

قانون اعداد بزرگ

Law of Large Numbers

قانونی در علم آمار و احتمالات، به عنوان شاخه ای از علم ریاضیات است که بیان می دارد هرچه تعداد رویدادها افزایش یابد، میزان و درجۀ نامعلومی بیمه کردن خطر کمتر می شود. به تعبیر دیگر، هرچه استخر خطر از رویدادها و حوادث بیشتری تشکیل یافته باشد، به لسان فقهی و حقوقی میزان «غرر» در آن نوع بیمه کمتر است.

تجزیۀ شرکت تجاری

تجزیۀ شرکت تجاری

Corporate Division

«تجزیۀ شرکت تجاری»، همچنان که از نام آن پیداست، تقسیم یک شرکت تجاری به دو یا چند شرکت تجاری علی حده است. در نتیجۀ تجزیۀ شرکت تجاری، اموال و دیون و تعهدات شرکت تجزیه شده، میان دو یا چند شرکت تجاری که از دل شرکت تجزیه شده سر بر می آورند، تقسیم می شود. شرکت هایی که از پس تجزیه باقی می مانند، ممکن است جملگی شرکت های جدید باشند، یا در کنار ایجاد شرکت یا شرکت های جدید در اثر تجزیه، همچنان شرکت تجزیه شده نیز به عنوان شرکتی علی حده باقی بماند. همچنین، تجزیۀ شرکت تجاری را نباید با تأسیس شرکت تابعه اشتباه گرفت، و آن دو را با یکدیگر خلط نمود. اصطلاح «تجزیۀ شرکت تجاری» در مقابل اصطلاحات «ادغام شرکت های تجاری» و «ترکیب شرکت های تجاری» به کار می رود. تجزیۀ شرکت تجاری یکی از أقسام «تغییر شکل شرکت تجاری» است. سایر أقسام «تغییر شکل شرکت تجاری» عبارتند از «اصلاح اساسنامۀ شرکت تجاری»، «افزایش سرمایۀ شرکت تجاری از طریق انتشار سهام جدید»، «ادغام شرکت های تجاری»، «فروش اموال مهم و عمدۀ شرکت تجاری»، و «تبدیل شرکت تجاری». البته، ناگفته نماند که پاره ای از موارد فوق را بیش از آنکه بتوان «تغییر شکل شرکت تجاری» محسوب کرد، باید «تغییر و تحولات اساسی در شرکت تجاری» عنوان داد.

ادامه نوشته

فن آوری بیمه (اینشورتک)

فن آوری بیمه (اینشورتک)

InsurTech (Insurance Technology)

به کاربست فن آوری اطلاعات در حوزۀ بیمه اصطلاحاً «فن آوری بیمه» (اینشورتک) می گویند. بر همین قیاس، کاربست فن آوری اطلاعات، به ویژه فن آوری زنجیرۀ بلاکی درزمینۀ امور مالی و بانکداری، «فن آوری مالی» (فینتک)، کاربست فن آوری اطلاعات در حوزۀ مقررات گذاری «فن آوری مقررات گذاری» (رگتک)، و کاربست آن در عرصۀ نظارت «فن آوری نظارت» (ساپتک)، و کاربست آن درزمینۀ امور حقوقی «فن آوری حقوقی» (لگتک) عنوان گرفته است. مجموع فن آوری های فوق که به مناسبت زمینۀ کاربرد فن آوری نام ویژه ای نیز به خود گرفته اند، در ذیل عنوان عام تر «فن آوری های داده محور» جای می گیرند. به هر تقدیر، فن آوری بیمه پای مباحثی همچون «کلان داده ها»، «یادگیری ماشین»، «رایانش ابری»، «اینترنت اشیاء»، و «قراردادهای هوشمند» را در حقوق بیمه به میان می کشد.

تارنمای (وبسایت) خرید مقایسه ای

تارنمای (وبسایت) خرید مقایسه ای

Comparision Shopping Website

تارنماهای اینترنتی هستند که به مقایسۀ اوصاف گوناگون محصولات بیمه ای عرضه شده توسط مؤوسسات بیمۀ مختلف می پردازند، و براساس ضوابط و معیارهایی که مشتری برگزیده است، فهرست رتبه بندی شده ای از محصولات بیمه ای را در اختیار مشتری می نهند تا او با آگاهی بیشتر دست به انتخاب بزند. در پی عصر دیجیتال و ظهور و بروز اینگونه تارنماها، نگرانی ها و پرسش هایی از حیث چگونگی ایفای تعهدات پیش قراردادی عرضه کنندگان بیمه در فضای عرضۀ دیجیتال محصولات بیمه ای (تعهد به دادن اطلاعات و تعهد به دادن مشورت به متقاضی بیمه)، و نیز رعایت حقوق مصرف کننده در این عرصه، مطرح شده است. پیدایش این تارنماها به عنوان یک الگوی بازرگانی رقیب، کسب و کار نمایندگان سنتی بیمه را با چالش جدی روبرو خواهد کرد.