شروع آثار قرارداد بیمه
شروع آثار قرارداد بیمه
Commencement of the Insurance Contract's Effects
قراردادها را از حیث زمان شروع جریان آثار عقد به سه دسته می توان بخش کرد: شروع آثار عقد از تاریخ انعقاد قرارداد؛ تأخیر شروع آثار عقد از تاریخ انعقاد قرارداد؛ و تقدم شروع آثار عقد از تاریخ انعقاد قرارداد. در عموم قراردادها، علی القاعده، زمان شروع آثار عقد همزمان با تاریخ انعقاد قرارداد است. به دیگر سخن، با انعقاد قرارداد، عقد آثار خود را به جا می گذارد. امّا، به لحاظ حقوقی منعی نیست که از قاعدۀ همزمانی جریان آثار عقد با تاریخ انعقاد عقد فاصله گرفت. یکی از حوزه های حقوق خصوصی که در آن بسیار مشاهده می شود بین زمان انعقاد عقد و زمان شروع آثار عقد فاصله می افتد، حقوق قرارداد بیمه است. در حقوق قرارداد بیمه، به طور معمول، بین تاریخ انعقاد قرارداد بیمه و تاریخ شروع پوشش بیمه ای تمایز نهاده می شود. هرچند قاعده این است که در صورت سکوت عقد بیمه، این دو تاریخ بر یکدیگر منطبق اند، و پوشش بیمه ای از همان تاریخی آغاز می شود که عقد به نحو صحّت منعقد گشته است (و حتی در بعضی نظام های حقوقی مانند قانون قرارداد بیمۀ آلمان مصوّب 2008 میلادی، تاریخ جریان آثار عقد بیمه ممکن است حداکثر تا بیست و چهار ساعت قبل از تاریخ انشای عقد باشد)، امّا بنا به دلایلی ممکن است در قرارداد خلاف این قاعده پیش بینی شود، چندان که مثلاً تاریخ شروع پوشش بیمه ای از زمان پرداخت نخستین قسط خق بیمه، یعنی از تاریخی مؤخر بر تاریخ انعقاد قرارداد، آغاز گردد. در نقطۀ مقابل فرضی که آثار عقد بیمه از تاریخی مؤخر بر تاریخ انعقاد قرارداد، آغاز می گردد، حالتی قرار می گیرد که به آن «قرارداد بیمه با اثر قهقرایی» «یا قرارداد بیمه با اثر به گذشته» گفته می شود. در این حالت، پوشش بیمه ای از تاریخی قبل از تاریخ انعقاد قرارداد بیمه آغاز می گردد.