دکتر ماشاءاله بناء نیاسری

نسبت حقوق سرمایه گذاری بین المللی و حقوق بین الملل سرمایه گذاری

حقوق سرمایه گذاری بین المللی یا به تعبیر دیگر حقوق سرمایه گذاری خارجی از سه آبشخور سیراب می شود: حقوق داخلی، قراردادهای سرمایه گذاری، و حقوق بین المللی. باید میان حقوق سرمایه گذاری بین المللی و حقوق بین الملل سرمایه گذاری تمییز قائل شد: نسبت این دو مفهوم از لحاظ نسب اربعۀ منطقی، نسبت عموم و خصوص مطلق است، چندان که اصطلاح «حقوق سرمایه گذاری بین المللی» مفهومی اعم از «حقوق بین الملل سرمایه گذاری» را افاده می کند. در حالی که حقوق سرمایه گذاری بین المللی بررسی قواعد حقوقی منبعث از هر سه منبع فوق را وجهۀ همت خود قرار می دهد، حقوق بین الملل سرمایه گذاری تنها به قواعد حقوق بین المللی ناظر به سرمایه گذاری خارجی اشاره دارد. شایان ذکر است که حقوق بین الملل سرمایه گذاری خود به دو شاخۀ «حقوق بین الملل عرفی سرمایه گذاری» و «حقوق بین الملل معاهداتی سرمایه گذاری» قابل بخش است که از این میان با توجه به معاهداتی شدن این بخش از حقوق بین الملل و ظهور نهضت معاهدات دوجانبۀ سرمایه گذاری، امروزه نقش حقوق بین الملل معاهداتی سرمایه گذاری بسی برجسته تر از حقوق بین الملل عرفی سرمایه گذاری شده است.